به گزارش خبرنگار مهر، عزیزالله گنجی صبح سه شنبه در نشست خبری با اصحاب رسانه در تشریح سیاست‌ها و برنامه‌های سازمان امور مالیاتی کشور اظهار کرد: ساماندهی نظام مالیاتی یکی از ضرورت‌های اساسی برای کاهش آسیب‌پذیری اقتصادی کشور است؛ چراکه با کاهش درآمدهای نفتی، اقتصاد با چالش تأمین منابع مالی مواجه می‌شود و مالیات به‌عنوان یکی از مهم‌ترین منابع پایدار و قابل اتکای دولت‌ها، نقش مهمی در تأمین هزینه‌های عمومی دارد.
وی افزود: مالیات علاوه بر نقش درآمدزایی، کارکرد تنظیم‌گری نیز در اقتصاد دارد و می‌تواند در تحقق عدالت اقتصادی و توزیع متناسب منابع نقش‌آفرین باشد. در واقع، در نظام مالیاتی تلاش می‌شود از اقشار برخوردارتر و دارای درآمد بیشتر، مالیات متناسب دریافت و منابع حاصل برای ارائه خدمات عمومی و حمایت از اقشار نیازمندتر هزینه شود.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری با اشاره به نقش مالیات بر ارزش افزوده در این زمینه بیان کرد: اساس مالیات بر مصرف، دریافت مالیات از افرادی است که مصرف بیشتری از منابع دارند تا از محل درآمدهای حاصل، امکان ارائه خدمات عمومی بیشتر به اقشاری که دسترسی کمتری به این خدمات دارند، فراهم شود.
گسترش شفافیت اقتصادی با راه‌اندازی سامانه مؤدیان
گنجی با اشاره به اقدامات سازمان امور مالیاتی برای شفاف‌سازی اطلاعات اقتصادی و مالی مؤدیان تصریح کرد: در گذشته، تشخیص مالیات در بسیاری از موارد بر اساس برآوردهای مأموران مالیاتی انجام می‌شد و همین مسئله گاهی موجب نارضایتی مؤدیان می‌شد، اما با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و ایجاد زیرساخت‌های قانونی و اطلاعاتی، شرایط رسیدگی به پرونده‌های مالیاتی به شکل قابل توجهی تغییر کرده است.
وی ادامه داد: با تأکید دولت بر شفاف‌سازی اطلاعات اقتصادی و اجرای ماده ۱۶۹ قانون مالیات‌های مستقیم، سازمان امور مالیاتی سامانه مؤدیان را به‌عنوان یکی از زیرساخت‌های مهم اطلاعاتی کشور راه‌اندازی کرد تا اطلاعات مربوط به معاملات و صورتحساب‌ها در یک بستر مشخص ثبت، پردازش و در اختیار ادارات مالیاتی قرار گیرد.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری افزود: امروزه بخش گسترده‌ای از مؤدیان مشمول قانون به عضویت سامانه مؤدیان درآمده‌اند و ارسال صورتحساب‌های الکترونیکی برای بسیاری از فعالان اقتصادی به یک رویه معمول تبدیل شده است.
گنجی با بیان اینکه سازمان امور مالیاتی در کنار سامانه مؤدیان از بانک‌های اطلاعاتی مختلف نیز استفاده می‌کند، گفت: تجمیع اطلاعات این پایگاه‌ها امکان اجرای روش‌های نوین حسابرسی مالیاتی را فراهم کرده است. در گذشته، رسیدگی سنتی به پرونده تمام مؤدیان با توجه به محدودیت نیروی انسانی و افزایش تعداد پرونده‌ها عملاً امکان‌پذیر نبود، اما امروز با استفاده از اطلاعات اقتصادی، دامنه شناسایی مؤدیان گسترش یافته است.
وی با اشاره به افزایش تعداد مؤدیان مالیاتی طی سال‌های اخیر اظهار کرد: تعداد مؤدیان در سال‌های ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹ حدود یک‌سوم تعداد فعلی بود و این افزایش نشان‌دهنده گسترش دامنه شناسایی فعالیت‌های اقتصادی و دسترسی سازمان به اطلاعات دقیق‌تر است؛ البته افزایش تعداد مؤدیان به معنای اخذ مالیات از همه افراد نیست، بلکه اطلاعات جمع‌آوری‌شده بر اساس قوانین و مقررات پردازش و مالیات هر مؤدی متناسب با وضعیت فعالیت اقتصادی وی محاسبه می‌شود.
گنجی تأکید کرد: در نظام حسابرسی مالیاتی، اصل بر اهمیت و ریسک مؤدی است؛ به این معنا که مؤدیان دارای ریسک بالاتر یا اهمیت اقتصادی بیشتر، با دقت بیشتری و با استفاده از ظرفیت کارشناسان و مأموران مالیاتی مورد رسیدگی قرار می‌گیرند.
وی افزود: در کنار این روش، سازمان امور مالیاتی به سمت حسابرسی سیستمی حرکت کرده است تا بخش گسترده‌ای از مؤدیان بدون دخالت مستقیم نیروی انسانی و بر اساس داده‌ها و اطلاعات مستند مورد محاسبه قرار گیرند. این رویکرد علاوه بر کاهش هزینه‌های وصول مالیات، دغدغه‌ها و مراجعات مؤدیان را نیز کاهش می‌دهد.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری خاطرنشان کرد: مؤدیان در صورت اعتراض به مالیات تشخیص داده‌شده، اعم از مالیات محاسبه‌شده به‌صورت سیستمی یا دستی، حق دارند مطابق مقررات در مراجع قانونی مالیاتی اعتراض خود را مطرح کنند و درخواست آنان مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت.
گنجی در ادامه با اشاره به تمدید مهلت تسلیم اظهارنامه مالیاتی صاحبان مشاغل گفت: مهلت قانونی تسلیم اظهارنامه صاحبان مشاغل به‌طور معمول تا پایان خردادماه هر سال است، اما امسال با توجه به شرایط ویژه اقتصادی و به‌منظور همراهی و مساعدت با فعالان اقتصادی، این مهلت تا پایان آبان‌ماه تمدید شده است.
وی با اشاره به گستردگی جامعه مؤدیان مشاغل در استان افزود: در حال حاضر بیش از ۱۶۰ هزار مؤدی مالیاتی در بخش مشاغل چهارمحال و بختیاری وجود دارد و مراجعه حضوری همه این افراد به ادارات مالیاتی، هم برای مؤدیان و هم برای مجموعه ادارات مالیاتی دشواری‌هایی ایجاد می‌کند.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری با تشریح ظرفیت قانونی تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیات‌های مستقیم بیان کرد: بر اساس این قانون، سازمان امور مالیاتی می‌تواند مالیات بخشی از صاحبان مشاغل را به‌صورت مقطوع تعیین کند و مؤدیان مشمول نیز از ارائه اظهارنامه و نگهداری و ارائه دفاتر و اسناد و مدارک موضوع قانون معاف می‌شوند.
گنجی ادامه داد: تهیه و نگهداری دفاتر و اسناد مالی، استفاده از حسابدار و مدیر مالی و سایر هزینه‌های مرتبط، برای برخی صاحبان مشاغل هزینه قابل توجهی به همراه دارد؛ بنابراین استفاده از ظرفیت تبصره ماده ۱۰۰ می‌تواند به کاهش هزینه‌های اداری و مالی مؤدیان کمک کند.
وی افزود: در این روش، مالیات مقطوع مؤدی محاسبه و از طریق پیامک به وی اطلاع‌رسانی می‌شود. در پیامک، مبلغ مالیات و پرونده مربوط به آن مشخص می‌شود و مؤدی می‌تواند با مراجعه به کارپوشه مالیاتی خود، اطلاعات و مبنای محاسبه را مشاهده کند.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری تصریح کرد: مؤدی در صورتی که مالیات تعیین‌شده را بپذیرد، نیازی به ارائه اظهارنامه و دفاتر و اسناد و مدارک ندارد؛ اما اگر نسبت به مبلغ تعیین‌شده اعتراض داشته باشد، می‌تواند با ارائه اظهارنامه وارد فرایند رسیدگی شود.
گنجی با اشاره به تخفیف‌های در نظر گرفته‌شده در محاسبات تبصره ماده ۱۰۰ اظهار کرد: محاسبات این تبصره با لحاظ تسهیلات و تخفیف‌های قانونی انجام می‌شود و بررسی تجربه سال‌های گذشته نیز نشان می‌دهد بسیاری از مؤدیانی که از این ظرفیت استفاده کرده‌اند، در مقایسه با مؤدیانی که وارد فرایند رسیدگی به اظهارنامه و دفاتر شده‌اند، مالیات کمتری پرداخت کرده‌اند.
وی همچنین درباره شیوه اطلاع‌رسانی سازمان امور مالیاتی هشدار داد و گفت: پیامک‌های رسمی سازمان امور مالیاتی صرفاً از سرشماره «مالیات» با حروف فارسی ارسال می‌شود و این سازمان از طریق پیام‌رسان‌هایی مانند ایتا، بله، واتساپ و تلگرام برای اطلاع‌رسانی مالیاتی پیام ارسال نمی‌کند؛ بنابراین مؤدیان باید نسبت به پیام‌های دریافتی از سایر سرشماره‌ها و کانال‌های غیررسمی هوشیار باشند.
تمدید مهلت پرداخت مالیات بر ارزش افزوده دوره تابستان تا ۲۴ آبان
گنجی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به مهلت پرداخت مالیات بر ارزش افزوده دوره دوم سال ۱۴۰۵ اظهار کرد: بر اساس مقررات، مهلت پرداخت مالیات بر ارزش افزوده هر دوره، تا پایان ماه پس از انقضای آن دوره است و در نتیجه مهلت قانونی پرداخت مالیات دوره تابستان تا پایان مهرماه بود.
وی افزود: با توجه به اینکه صورتحساب‌های ثبت‌شده در سامانه مؤدیان باید از سوی خریداران نیز بررسی و تأیید یا رد شوند، سازمان امور مالیاتی مهلت پرداخت یا ترتیب پرداخت مالیات بر ارزش افزوده دوره تابستان را تا پایان روز ۲۴ آبان‌ماه تمدید کرده است.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری از مؤدیان خواست در مهلت تعیین‌شده نسبت به تعیین تکلیف بدهی مالیاتی خود اقدام کنند.
گنجی با تشریح نحوه محاسبه مالیات بر ارزش افزوده گفت: اطلاعات خرید و فروش مؤدیان از طریق سامانه مؤدیان دریافت و بر اساس آن مالیات فروش و مالیات خرید محاسبه می‌شود. پس از کسر مالیات خرید از مالیات فروش، بدهی یا بستانکاری مؤدی مشخص شده و نتیجه در کارپوشه مالیاتی وی قرار می‌گیرد.
وی ادامه داد: در چارچوب قانون جدید، عنوان «خلاصه عملکرد دوره» جایگزین مفهوم اظهارنامه در این فرایند شده است و مؤدی می‌تواند اطلاعات مربوط به خریدها، فروش‌ها و مالیات محاسبه‌شده را مشاهده و پس از بررسی و تأیید نهایی، قبض مالیاتی دریافت و پرداخت کند.
امکان اصلاح تراکنش‌های فاقد ماهیت درآمدی در محاسبات مالیاتی
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری با تشریح منابع اطلاعاتی مورد استفاده در محاسبه مالیات مقطوع اظهار کرد: اطلاعات سامانه مؤدیان، اطلاعات خرید و فروش موضوع ماده ۱۶۹ قانون مالیات‌های مستقیم و داده‌های بانکی از جمله مبانی محاسبه مالیات مؤدیان است و در کارپوشه مالیاتی، منابع اطلاعاتی و مبالغ مربوط به آنها قابل مشاهده است.
وی افزود: در محاسبات بانکی، گردش حساب‌های متصل به پرونده مالیاتی از طریق دستگاه‌های کارتخوان و ابزارهای پرداخت مورد توجه قرار می‌گیرد. همچنین اطلاعات سایر حساب‌های بانکی معرفی‌شده از سوی مؤدی و برخی حساب‌های مشکوک به فعالیت تجاری نیز با استفاده از تحلیل‌های سیستمی بررسی می‌شود.
گنجی تأکید کرد: تمام گردش حساب‌های بانکی لزوماً ماهیت درآمدی ندارند و ممکن است بخشی از مبالغ واریزی مربوط به فروش ملک، خودرو، انتقال وجه یا سایر تراکنش‌های غیر درآمدی باشد. مؤدیان می‌توانند با مراجعه به سامانه، این مبالغ را اعلام و مستندات مربوط را بارگذاری کنند تا پس از بررسی، مبالغ فاقد ماهیت درآمدی از محاسبات مالیاتی خارج شود.
وی درباره چک‌های انتقالی نیز گفت: اطلاعات چک‌های دریافتی و وصولی مورد بررسی قرار می‌گیرد و اگر چکی که مؤدی دریافت کرده به شخص دیگری منتقل شده باشد یا ماهیت درآمدی نداشته باشد، مؤدی می‌تواند با ثبت اطلاعات و ارائه مستندات لازم، درخواست بررسی و اصلاح محاسبات را مطرح کند.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری خاطرنشان کرد: هدف از این سازوکار آن است که مالیات بر اساس اطلاعات دقیق و مستند محاسبه شود و مؤدیان نیز بتوانند در صورت وجود مغایرت، مدارک خود را برای بررسی ارائه کنند.
۶۵ پروژه عمرانی چهارمحال و بختیاری در طرح نشان‌دار کردن مالیات‌ها
گنجی در ادامه با اشاره به طرح نشان‌دار کردن مالیات‌ها گفت: یکی از پرسش‌های همیشگی مردم این بوده که مالیات پرداختی آنها در کجا و برای چه اهدافی هزینه می‌شود. سازمان امور مالیاتی در پاسخ به این مطالبه، طرح نشان‌دار کردن مالیات‌ها را با هدف افزایش شفافیت و تقویت اعتماد عمومی به نظام مالیاتی اجرا کرده است.
وی افزود: در این طرح، مؤدیان هنگام نهایی کردن مالیات خود می‌توانند از میان پروژه‌های عمرانی معرفی‌شده، پروژه مورد نظرشان را انتخاب کنند تا مالیات پرداختی آنها در راستای تأمین اعتبار یا تکمیل همان پروژه هزینه شود.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری با بیان اینکه پروژه‌ها از سوی دستگاه‌های اجرایی به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی معرفی و سپس برای اجرای طرح در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار می‌گیرند، تصریح کرد: امسال ۶۵ پروژه استانی در چهارمحال و بختیاری برای اجرای طرح نشان‌دار کردن مالیات‌ها تعریف شده است که اعتبار مورد نیاز برای اجرا یا تکمیل آنها در مجموع حدود ۵۲۲ میلیارد تومان برآورد شده است.
گنجی تأکید کرد: این طرح علاوه بر کمک به تأمین اعتبار پروژه‌های عمرانی، موجب افزایش مشارکت مؤدیان در تعیین محل هزینه‌کرد منابع مالیاتی و تقویت اعتماد آنها به نظام مالیاتی و مجموعه حاکمیت می‌شود.
تأثیر شرایط جنگی در محاسبه مالیات مقطوع مؤدیان لحاظ شده است
وی با اشاره به نگرانی برخی صاحبان مشاغل درباره آثار شرایط جنگی بر فعالیت‌های اقتصادی و محاسبات مالیاتی اظهار کرد: آثار ناشی از شرایط جنگی در محاسبات مالیات تبصره ماده ۱۰۰ مورد توجه قرار گرفته و سازمان امور مالیاتی با در نظر گرفتن نوع فعالیت اقتصادی و موقعیت جغرافیایی استانها، شرایط متفاوت کسب‌وکارها را بررسی کرده است.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری افزود: برخی مشاغل در این شرایط با کاهش شدید فعالیت و درآمد مواجه شدند و در مقابل، ممکن است فعالیت برخی کسب‌وکارها افزایش یافته باشد؛ بنابراین شرایط اقتصادی و آثار این تحولات در محاسبات مالیاتی مورد توجه قرار گرفته است.
گنجی بار دیگر تأکید کرد: مؤدیان در صورت مشاهده تراکنش‌هایی که ماهیت درآمدی ندارند، می‌توانند با مراجعه به کارپوشه مالیاتی و ارائه اسناد و مدارک، درخواست اصلاح محاسبات را ثبت کنند و سازمان نیز پس از بررسی، درباره آنها تصمیم‌گیری خواهد کرد.
امکان تقسیط مالیات و بخشودگی جرایم برای مؤدیان مشمول
گنجی با اشاره به تسهیلات پیش‌بینی‌شده برای مؤدیان مشمول تبصره ماده ۱۰۰ گفت: امکان تقسیط مالیات در بازه پنج تا ۹ ماه برای این گروه از مؤدیان فراهم شده است و در صورت استفاده از چک الکترونیکی، تعداد اقساط می‌تواند افزایش یابد.
وی همچنین درباره بخشودگی جرایم مالیاتی اظهار کرد: برای حمایت از مؤدیان و با توجه به شرایط ویژه اقتصادی، امکان بهره‌مندی از بخشودگی جرایم برای مؤدیان واجد شرایط در نظر گرفته شده است.
مدیرکل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری با اشاره به جریمه موضوع ماده ۲۲ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان افزود: بر اساس مقررات، عدم صدور صورتحساب الکترونیکی از سوی مؤدیان مشمول می‌تواند مشمول جریمه‌ای معادل ۱۰ درصد مبلغ صورتحساب‌های صادرنشده شود که رقم قابل توجهی است.
گنجی تصریح کرد: برای مؤدیانی که مشمول تبصره ماده ۱۰۰ هستند و مالیات مقطوع تعیین‌شده را می‌پذیرند، میزان قابل توجهی از جرایم موضوع ماده ۲۲ مورد بخشودگی قرار می‌گیرد؛ به‌گونه‌ای که میزان بخشودگی برای مؤدیان با فروش کمتر از ۱۴ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان می‌تواند به ۱۰۰ درصد برسد و برای سایر مؤدیان واجد شرایط نیز حداقل ۹۲ درصد بخشودگی در نظر گرفته شده است.
وی در پایان با تأکید بر ضرورت مراجعه مؤدیان به درگاه رسمی سازمان امور مالیاتی خاطرنشان کرد: فرم‌های تبصره ماده ۱۰۰ در سامانه بارگذاری شده و مؤدیان باید با مراجعه به کارپوشه مالیاتی خود، اطلاعات و مالیات تعیین‌شده را بررسی کنند و در صورت پذیرش، نسبت به نهایی‌سازی و پرداخت آن اقدام کنند.
نظر شما