خبرگزاری مهر - گروه استانها: کوچه‌ها و خیابان‌ها آرام‌آرام رنگ عزا به خود می‌گیرند؛ پرچم‌های سیاه بر سردر مساجد، حسینیه‌ها و برخی معابر برافراشته می‌شود و نوای روضه و مرثیه در محافل مذهبی طنین‌انداز است.
در این روزها، بیجار نیز همچون دیگر شهرهای ایران، میزبان آیین‌های سوگواری و برنامه‌هایی است که با محوریت سالروز شهادت حضرت فاطمه زهرا(س)، بانوی بزرگ اسلام، برگزار می‌شود.
ایام فاطمیه تنها فرصتی برای برگزاری مراسم سوگواری و بیان مصائب حضرت زهرا(س) نیست، بلکه مجالی برای بازخوانی ابعاد مختلف شخصیت آن حضرت، شناخت جایگاه زن و خانواده در فرهنگ اسلامی و تبیین مفاهیمی همچون ولایت‌مداری، عفاف، ایثار، ساده‌زیستی، مسئولیت‌پذیری و دفاع از حق است؛ مفاهیمی که می‌تواند چراغ راه زندگی فردی و اجتماعی امروز جامعه باشد.
در شهرستان بیجار نیز مجموعه‌های فرهنگی و مذهبی با همکاری اداره تبلیغات اسلامی، هیئت‌های مذهبی، مداحان، مساجد و مبلغان دینی، برنامه‌های مختلفی را برای گرامیداشت این ایام تدارک دیده‌اند.
برگزاری مجالس عزاداری و اجتماعات مردمی، اعزام مبلغ به نقاط مختلف شهرستان، فعالیت هیئت‌های مذهبی، برپایی ایستگاه‌های صلواتی و فضاسازی متناسب با ایام فاطمیه، بخشی از برنامه‌هایی است که با مشارکت مردم و فعالان مذهبی دنبال می‌شود.
در این میان، آنچه به مراسم فاطمیه جلوه‌ای ویژه می‌بخشد، حضور و همراهی مردم در کنار مجموعه‌های برگزارکننده است؛ حضوری که نشان می‌دهد آیین‌های مذهبی همچنان یکی از مهم‌ترین بسترهای همبستگی اجتماعی و انتقال باورها و ارزش‌های دینی از نسلی به نسل دیگر به شمار می‌روند.
تبیین سیره حضرت زهرا(س) در مساجد و مناطق مختلف شهرستان
رئیس اداره تبلیغات اسلامی بیجار، در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به اهمیت گرامیداشت ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا(س) اظهار کرد: ایام فاطمیه فرصت ارزشمندی برای تبیین شخصیت و سیره زندگی حضرت زهرا(س) و آشنایی بیشتر نسل جوان با ابعاد اعتقادی، اخلاقی و اجتماعی زندگی آن حضرت است.
سعد الله جمادیان با بیان اینکه برنامه‌های این ایام باید علاوه بر جنبه سوگواری، از محتوای معرفتی و فرهنگی برخوردار باشد، افزود: حضرت فاطمه زهرا(س) الگویی برجسته در بندگی خداوند، دفاع از ارزش‌های دینی، ولایت‌مداری، عفاف، تربیت فرزند و مسئولیت‌پذیری اجتماعی هستند و پرداختن به این ابعاد می‌تواند در تقویت باورهای دینی و اخلاقی جامعه نقش مؤثری داشته باشد.
رئیس اداره تبلیغات اسلامی بیجار با اشاره به برنامه‌های تبلیغی پیش‌بینی‌شده در سطح شهرستان بیان کرد: اعزام مبلغان دینی به نقاط مختلف شهرستان، از جمله برنامه‌هایی است که در ایام فاطمیه دنبال می‌شود تا مردم در مناطق شهری و روستایی بتوانند از ظرفیت تبلیغی و معرفتی روحانیون بهره‌مند شوند.
جمادیان ادامه داد: حضور مبلغان در مساجد و محافل مذهبی، زمینه مناسبی برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های دینی، بیان معارف اهل‌بیت(ع) و تبیین موضوعات اعتقادی و اخلاقی فراهم می‌کند. در این برنامه‌ها تلاش می‌شود متناسب با نیاز مخاطبان، به موضوعاتی همچون سبک زندگی فاطمی، جایگاه خانواده، تربیت فرزند و نقش زنان در جامعه اسلامی پرداخته شود.
وی با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت مساجد و هیئت‌های مذهبی خاطرنشان کرد: برگزاری مراسم‌های سوگواری در اجتماعات مردمی، مجالس سخنرانی و روضه‌خوانی، از جمله بسترهایی است که می‌تواند پیام و معارف فاطمی را به شکل گسترده‌تری در جامعه ترویج کند.
رئیس اداره تبلیغات اسلامی بیجار با اشاره به نقش مشارکت مردمی در برگزاری برنامه‌های مذهبی گفت: همراهی هیئت‌ها، مداحان، فعالان فرهنگی و مردم در اجرای مراسم‌های این ایام اهمیت زیادی دارد و هر اندازه این مشارکت گسترده‌تر و برنامه‌ها از محتوای غنی‌تری برخوردار باشد، آثار فرهنگی و اجتماعی آن نیز ماندگارتر خواهد بود.
مداحان؛ راویان مظلومیت و پیام‌آوران فرهنگ فاطمی
در کنار فعالیت‌های تبلیغی و سخنرانی‌های مذهبی، مداحان و ذاکران اهل‌بیت(ع) نیز نقش مهمی در زنده نگه داشتن فرهنگ فاطمی دارند صدای مرثیه‌خوانی و ذکر مصائب حضرت زهرا(س) در این ایام، بخشی از فضای معنوی شهر را شکل می‌دهد و مجالس عزاداری را به فرصتی برای پیوند عاطفه و معرفت تبدیل می‌کند.
رئیس کانون مداحان بیجار، در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به جایگاه مداحان در برگزاری آیین‌های سوگواری اظهار کرد: مداحان و ذاکران اهل‌بیت(ع) در ایام فاطمیه مسئولیت مهمی در انتقال پیام عاشقانه و معرفتی این مناسبت به مردم بر عهده دارند و باید تلاش کنند محتوای مجالس عزاداری در کنار ایجاد شور و احساس، زمینه افزایش شناخت مخاطبان از شخصیت حضرت زهرا(س) را فراهم کند.
مهدی فرجی افزود: مداحی تنها بیان اشعار و مرثیه نیست، بلکه ابزاری برای انتقال معارف دینی و بازگو کردن حقایق تاریخی و اعتقادی است. از این رو انتخاب اشعار مناسب، استفاده از منابع معتبر و توجه به پیام‌های اخلاقی و معرفتی در اجرای برنامه‌ها اهمیت فراوانی دارد.
رئیس کانون مداحان بیجار با بیان اینکه اجتماعات عزاداری از جلوه‌های مهم حضور مردم در مناسبت‌های مذهبی است، بیان کرد: در ایام شهادت حضرت زهرا(س)، مراسم‌های سوگواری در قالب اجتماعات مردمی و مجالس هیئت‌ها برگزار می‌شود و مداحان نیز با حضور در این برنامه‌ها، در فضاسازی معنوی و تبیین مظلومیت و جایگاه آن حضرت مشارکت می‌کنند.
فرجی ادامه داد: یکی از موضوعات مهم در این ایام، توجه به نسل جوان و نوجوان است. اگر بتوانیم مفاهیم و معارف فاطمی را با زبان مناسب و متناسب با نیازهای این نسل بیان کنیم، زمینه ارتباط عمیق‌تر آنان با فرهنگ اهل‌بیت(ع) فراهم خواهد شد.
وی با اشاره به ضرورت پرهیز از سطحی شدن محتوای مراسم‌ها تصریح کرد: مجالس عزاداری باید فرصتی برای شناخت بیشتر سیره حضرت زهرا(س) و الگوگیری از رفتار و منش آن حضرت باشد. توجه به عفاف، حیا، ساده‌زیستی، صبر، مهربانی و دفاع از حق، از جمله موضوعاتی است که می‌تواند در محتوای اشعار و سخنرانی‌های این ایام مورد توجه قرار گیرد.
رئیس کانون مداحان بیجار همچنین بر هماهنگی میان مداحان و هیئت‌های مذهبی تأکید کرد و گفت: تعامل و برنامه‌ریزی مشترک می‌تواند به برگزاری منظم‌تر مراسم‌ها و ارتقای سطح محتوایی برنامه‌های سوگواری کمک کند تا مردم در کنار حضور در مجالس عزاداری، از پیام‌های فرهنگی و معرفتی این مناسبت نیز بهره‌مند شوند.
هیئت‌های مذهبی؛ ظرفیت مردمی برای برگزاری اجتماعات فاطمی
هیئت‌های مذهبی از قدیمی‌ترین و اثرگذارترین ظرفیت‌های مردمی در برگزاری مناسبت‌های دینی به شمار می‌روند؛ مجموعه‌هایی که با مشارکت داوطلبانه اعضا و همراهی مردم، زمینه برگزاری مراسم‌های سوگواری، پذیرایی از عزاداران و اجرای برنامه‌های فرهنگی را فراهم می‌کنند.
در ایام فاطمیه نیز فعالیت این هیئت‌ها تنها به برگزاری مجالس روضه‌خوانی محدود نمی‌شود و بخشی از برنامه‌ها در قالب اجتماعات عزاداری، فضاسازی محیطی، برپایی ایستگاه‌های صلواتی و خدمت‌رسانی به شرکت‌کنندگان دنبال می‌شود.
رئیس شورای هیئت‌های مذهبی بیجار، در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: هیئت‌های مذهبی به دلیل ارتباط مستقیم با مردم و برخورداری از ظرفیت داوطلبانه و مردمی، نقش مهمی در برگزاری مراسم‌های مذهبی دارند و در ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا(س) نیز تلاش می‌کنند با برنامه‌ریزی و مشارکت اعضا، زمینه برگزاری باشکوه آیین‌های سوگواری را فراهم کنند.
منصور عباسی افزود: اجتماعات عزاداری از جمله برنامه‌های محوری این ایام است که با حضور مردم و همراهی هیئت‌های مذهبی برگزار می‌شود. این اجتماعات فرصتی برای ابراز ارادت به خاندان عصمت و طهارت(ع) و تقویت پیوندهای اجتماعی بر پایه باورها و ارزش‌های دینی است.
رئیس شورای هیئت‌های مذهبی بیجار با اشاره به فعالیت هیئت‌ها در حوزه خدمات‌رسانی بیان کرد: برپایی ایستگاه‌های صلواتی و پذیرایی از عزاداران، از جمله اقداماتی است که با مشارکت مردم و اعضای هیئت‌ها انجام می‌شود. این فعالیت‌ها جلوه‌ای از فرهنگ خدمت و نذر در مناسبت‌های مذهبی است و نشان می‌دهد مردم در کنار حضور در مراسم سوگواری، برای خدمت به دیگر عزاداران نیز پیش‌قدم می‌شوند.
عباسی ادامه داد: هر یک از هیئت‌های مذهبی متناسب با ظرفیت و امکانات خود می‌توانند در برگزاری مراسم، فضاسازی و خدمات‌رسانی مشارکت داشته باشند و هماهنگی میان هیئت‌ها نیز به انسجام بیشتر برنامه‌ها کمک می‌کند.
وی با تأکید بر اهمیت حضور خانواده‌ها و جوانان در آیین‌های مذهبی خاطرنشان کرد: مشارکت نسل جوان در برنامه‌های هیئت‌ها اهمیت زیادی دارد؛ چراکه این حضور علاوه بر ایجاد ارتباط میان نسل‌ها، زمینه آشنایی بیشتر نوجوانان و جوانان با فرهنگ اهل‌بیت(ع) و مسئولیت‌پذیری در فعالیت‌های اجتماعی و مذهبی را فراهم می‌کند.
رئیس شورای هیئت‌های مذهبی بیجار با بیان اینکه خدمت به عزاداران بخشی از فرهنگ دیرینه هیئت‌هاست، افزود: ایستگاه‌های صلواتی و برنامه‌های پذیرایی زمانی ارزشمندتر خواهند بود که در کنار خدمات‌رسانی، فضای معنوی و پیام فرهنگی ایام فاطمیه نیز برای مردم یادآوری شود.
از مراسم سوگواری تا ترویج سبک زندگی فاطمی
نگاهی به برنامه‌های ایام فاطمیه در بیجار نشان می‌دهد که گرامیداشت این مناسبت در چند محور مکمل دنبال می‌شود؛ از یک سو مجالس عزاداری و اجتماعات مردمی، زمینه حضور و ابراز ارادت مردم را فراهم می‌کند و از سوی دیگر، اعزام مبلغان و سخنرانی‌های مذهبی به تبیین ابعاد شخصیتی حضرت زهرا(س) و انتقال معارف دینی می‌پردازد.
در کنار این برنامه‌ها، مداحان با مرثیه‌خوانی و روایت مصائب آن حضرت، پیوند عاطفی مردم با خاندان اهل‌بیت(ع) را تقویت می‌کنند و هیئت‌های مذهبی نیز با مشارکت در برگزاری مراسم‌ها و برپایی ایستگاه‌های صلواتی، جلوه‌ای از همدلی و خدمت اجتماعی را به نمایش می‌گذارند.
با این حال، یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که در گرامیداشت ایام فاطمیه باید مورد توجه قرار گیرد، عبور از برگزاری صرفاً مناسبتی مراسم‌ها و حرکت به سمت ترویج عملی سیره حضرت زهرا(س) در زندگی روزمره است. الگوگیری از آن حضرت در رفتار خانوادگی، تربیت نسل مؤمن و مسئولیت‌پذیر، توجه به نیازمندان، حفظ کرامت انسانی و دفاع از ارزش‌های اخلاقی می‌تواند پیام این مناسبت را از فضای مجالس به متن زندگی اجتماعی منتقل کند.
فاطمیه؛ فرصتی برای تقویت همبستگی و زنده نگه داشتن فرهنگ اهل‌بیت(ع)
آنچه در روزهای فاطمیه در بیجار جریان دارد، تنها برگزاری چند مراسم و آیین مناسبتی نیست؛ بلکه مجموعه‌ای از تلاش‌های مردمی، فرهنگی و تبلیغی است که از مساجد و حسینیه‌ها تا اجتماعات عزاداری، فعالیت مداحان، اعزام مبلغان و ایستگاه‌های صلواتی امتداد پیدا می‌کند.
همکاری اداره تبلیغات اسلامی، کانون مداحان، شورای هیئت‌های مذهبی و همراهی مردم می‌تواند زمینه برگزاری منسجم‌تر این برنامه‌ها را فراهم کند؛ برنامه‌هایی که در صورت توجه به کیفیت محتوا و نیازهای نسل جدید، علاوه بر پاسداشت یک مناسبت مذهبی، نقش مؤثری در تقویت هویت دینی و فرهنگی جامعه خواهند داشت.
بیجار در سوگ بانوی دو عالم، بار دیگر با حضور در اجتماعات و آیین‌های عزاداری، ارادت خود را به خاندان عصمت و طهارت(ع) نشان می‌دهد؛ فرصتی برای تجدید عهد با ارزش‌های فاطمی و یادآوری این حقیقت که بزرگداشت حضرت زهرا(س) زمانی به معنای واقعی خود نزدیک می‌شود که آموزه‌های زندگی آن حضرت در رفتار فردی و اجتماعی جامعه جاری باشد.
نظر شما